Onderwerpen in dit GOR Rijk weekbericht:

In het weekbericht van de Groepsondernemingsraad Rijk (GOR Rijk) vind je de actuele berichtgeving van de GOR Rijk.
 
Wil je in contact komen met de GOR Rijk? Mail ons: postbus GOR Rijk

Deze week actueel

Informeel gesprek GOR Rijk, vakbonden en directeur A&O

Op maandag 12 oktober had het dagelijks bestuur van de GOR Rijk een informeel gesprek met de eerste onderhandelaars van de vakbonden in het Sectoroverleg Rijk (SOR) en de directeur A&O (BZK). In het verleden voerde de GOR Rijk periodiek formele gesprekken met de vakbonden die vertegenwoordigd zijn in het SOR, alsmede met de directeur A&O als vertegenwoordiger van de bestuurder en werkgever. Deze formele gesprekken stonden bekend als het Vierhoeksoverleg.

Uit een eerdere gezamenlijke evaluatie van dit Vierhoeksoverleg is gebleken dat het formele karakter van dit overleg het goede gesprek in de weg stond. Alle betrokkenen waren het erover eens dat het belangrijk blijft om elkaar te spreken over thema’s die zowel voor de vakbonden als voor de medezeggenschap relevant zijn. Dit kunnen onderwerpen zijn die formeel op de agenda van de vakbonden staan, formeel op die van de medezeggenschap, of onderwerpen die op beide agenda’s voorkomen maar mogelijk vanuit verschillende invalshoeken worden benaderd. Het bespreken van deze onderwerpen in een informele setting heeft zeker een meerwaarde voor alle betrokken partijen.

Door diverse omstandigheden (waaronder personele wisselingen) heeft dit informele gesprek een tijdlang niet plaatsgevonden. Afgelopen maandag was het gelukkig wel zover. Er is (hernieuwd) kennis gemaakt en alle betrokkenen bevestigden het belang van deze informele gesprekken. Afgesproken is om drie keer per jaar dergelijke gesprekken met elkaar te voeren. Daarbij vindt de GOR Rijk het belangrijk om signalen te kunnen bespreken en uit te wisselen, bijvoorbeeld over de toepassing van de CAO.

Tijdens deze sessie is een groot aantal onderwerpen besproken, waaruit de gezamenlijke conclusie voortvloeide dat hier zeker nog vervolgacties voor nodig zijn. Enkele onderwerpen die de revue passeerden, waren: Taakstellingen & slagvaardige overheid, SPOB (strategisch personeel en organisatie beleid), vernieuwing en implementatie van de Arbocatalogus, het nieuwe functiewaarderingssysteem FUWA Rijk, de aankomende Wet loontransparantie en sociale veiligheid (inclusief het meldlandschap).

Volgens plan zullen de vakbonden en werkgever in de week van 19 oktober starten met de onderhandelingen voor de nieuwe CAO voor Rijksambtenaren.
In de komende periode zullen de genoemde onderwerpen zeker ook terugkomen in onze weekberichten.

GOR Rijk Werkgroep Digitale Zaken

Op maandag 12 oktober heeft een afvaardiging van de GOR Rijk een gesprek gehad met een delegatie uit het PAR-team. De Privacy Adviseurs Rijk (PAR) zijn onderdeel van de afdeling Informatiebeveiliging en Privacy. Ze zorgen voor een heldere, rijksbrede afstemming en advisering bij privacyvraagstukken.

Wie is er verantwoordelijk? Welke risico’s zijn er en hoe worden die geadresseerd? Het PAR-proces en de verwerkingsverantwoordelijkheid van (persoonlijke) data zitten soms complex in elkaar. Om een dieper inkijkje te geven in het werk van de PAR en uitleg te geven over de aandachtspunten die komen kijken bij het verwerken van persoonsgegevens komt een delegatie uit het PAR-team over een tijdje op bezoek bij een vergadering van de GOR Rijk.

Eerder actueel

Consultatieversie Herziene Baseline Intern Persoonsgericht Onderzoek (BIPO 2.0)

Wanneer sprake is van een integriteits- of beveiligingsincident kan het voor de organisatie noodzakelijk zijn om te onderzoeken wat er is gebeurd. Is er sprake van verwijtbaar handelen of nalaten door iemand die bij de organisatie werkt? Wat kan van het incident worden geleerd in het kader van preventie? Het uitzoeken hiervan in opdracht van de organisatie wordt een intern persoonsgericht onderzoek genoemd.

In dit onderzoek worden, in opdracht van de bevoegd leidinggevende, alle relevante feiten en omstandigheden verzameld die de bevoegd leidinggevende als opdrachtgever nodig heeft om te kunnen beoordelen of het handelen of nalaten van de betrokken persoon of personen in overeenstemming is (geweest) met wat een goed ambtenaar betaamt (artikel 6, eerste lid, Ambtenarenwet 2017).

Omdat zo’n intern persoonsgericht onderzoek ingrijpend kan zijn voor iedereen die er mee te maken krijgt, heeft de werkgever de verantwoordelijkheid om dit proces zorgvuldig te laten verlopen. Daarom is een kader ontwikkeld, de Baseline Intern Persoonsgericht Onderzoek na een integriteits- of beveiligingsincident, kortweg de BIPO.

De eerste versie van de BIPO is op 18 mei 2020 vastgesteld. Een evaluatie hiervan heeft samen met de ontwikkelingen in wet- en regelgeving, jurisprudentie en nieuwe inzichten uit praktijk en wetenschap geleid tot een volledige herziening en de totstandkoming van deze BIPO (versie 2.0).

De BIPO heeft drie doelen:

1. Het waarborgen van een zorgvuldig proces in lijn met wet- en regelgeving, jurisprudentie en inzichten uit praktijk en wetenschap;
2. De onderzoeker, opdrachtgever en andere betrokken functionarissen in de uitvoering van het onderzoek duidelijkheid geven over hun rol en taak en handvatten te bieden hoe te handelen gedurende het hele proces van melding en onderzoek;
3. Iedereen die betrokken is bij een melding en onderzoek informeren over de voor hen relevante processtappen, rechten en plichten.

Bij de verschillende disciplines die met de BIPO 2.0 gaan werken wordt nu om commentaar gevraagd. De GOR Rijk is permanent in de werkgroep BIPO vertegenwoordigd. De GOR Rijk zal naar verwachting in het eerste kwartaal van 2027 door de bestuurder om instemming voor de BIPO 2.0 worden gevraagd.

De werkgroep O&P van de GOR Rijk staat achter de stap van het breed consulteren in deze fase van de BIPO 2.0. De werkgroep is daarom ook zelf aan de slag gegaan wat ertoe heeft geleid dat aandachtspunten en/of kritische vragen vanuit de praktijk en de wetenschap inmiddels zijn ingeleverd. Op 30 oktober is het volgend overleg van de werkgroep BIPO en zal duidelijk worden tot welke resultaten de consultatie heeft geleid.

Oproep: Enquête A&O fonds Rijk

Denk mee over wat jij nodig hebt als rijksmedewerker

Het A+O fonds Rijk wil beter aansluiten bij wat rijksmedewerkers nodig hebben om zich te ontwikkelen, met plezier en gezond te kunnen werken en zich veilig te voelen op het werk. Daarom onderzoeken ze wat er speelt onder verschillende groepen rijksmedewerkers.

Jouw ervaring en mening zijn daarbij belangrijk. Waar heb jij behoefte aan als het gaat om leren, ontwikkelen en werkplezier? En waar zou het A+O fonds Rijk volgens jou meer of anders op kunnen inzetten? Vul de enquête in en laat het A&O fonds Rijk weten wat jij belangrijk vindt. Het invullen kost je zo’n 8 minuten en kan desgewenst anoniem.

Ken je andere rijksmedewerkers die de enquête in willen vullen? Deel de enquête dan graag ook met hen! De enquête staat open tot medio november.

Vul de enquête in op de website van het A&O fonds Rijk.

Interessante links

Handreiking Opschalen AI gepubliceerd

Binnen de Nederlandse Digitaliseringsstrategie (NDS) is afgesproken als één overheid te versnellen op AI. In dat kader is onlangs de handreiking Opschalen AI voor overheden gepubliceerd.

Hoe kun je binnen de overheid hergebruik van succesvolle en beloftevolle AI-toepassingen verbeteren en stimuleren?  Deze handreiking bundelt toegepaste en wetenschappelijke kennis en praktijkervaringen en geeft meer duiding aan het begrip opschalen van AI binnen de overheid.

De handreiking Opschalen AI biedt tevens een stappenplan voor overheidsorganisaties bij het maken van een afweging voorafgaand aan het opschalen van een AI-toepassing. Zo werkt de overheid toe naar één leidende aanpak voor het opschalen van AI-toepassingen.

Het hele artikel kun je lezen op de website Platform AI & Overheid

Kaderboek Organisatie en Bedrijfsvoering Rijksdienst 2026

Ministeries werken al geruime tijd samen aan de organisatie en bedrijfsvoering van de rijksdienst. De afspraken hierover worden vastgelegd in kaders. Het kaderboek brengt deze kaders bijeen en maakt ze eenvoudig toegankelijk voor rijksambtenaren die er mee werken. Op 1 oktober 2026 is de nieuwe versie van het Kaderboek Organisatie en Bedrijfsvoering Rijksdienst gepubliceerd!

Het Kaderboek Organisatie en Bedrijfsvoering 2026 is te lezen en te downloaden op het Rijksportaal.

Auditdienst Rijk: Integrale afwegingen zijn nodig bij een Slagvaardige Overheid

Lange tijd is externe en interne verzelfstandiging en het op afstand plaatsen van organisaties (waaronder zelfstandige bestuursorganisaties) gezien als een manier om uitvoeringsorganisaties de ruimte te bieden los van de politieke waan van de dag, klantgerichter, doelmatiger, doeltreffender en innovatiever te kunnen functioneren (denk aan het New Public Management (NPM) denken).

In het regeerakkoord “Aan de slag, Bouwen aan een beter Nederland” van D66, VVD en CDA staat onder het hoofdstuk Slagvaardige Overheid onder andere aangegeven dat verkend gaat worden of er zelfstandige bestuursorganen (bijvoorbeeld het UWV) zijn die onder de rechtstreekse verantwoordelijkheid van een minister kunnen worden gebracht. Met dit voornemen wil het kabinet de veelheid aan organisatievormen binnen de Rijksoverheid beperken en tevens uitvoering en beleid dichter bij elkaar brengen. Hiermee moeten problemen, zoals deze de afgelopen jaren zijn opgetreden, worden voorkomen.

Inmiddels is er meer aandacht om niet alleen doelmatigheid en doeltreffendheid maar ook het realiseren van maatschappelijke waarden een centralere rol in de opgaven en afwegingen te geven en heeft de overheid formeel afscheid genomen van het New Public Management, een gedachte die echter diepgeworteld is in het DNA van deze organisaties.

De Auditdienst Rijk pleit nu voor integrale afwegingen. Een scherpe probleemanalyse moet voorafgaan aan structurele wijzigingen. Problemen ontstaan vaak door gebrekkige departementale regie of incident gedreven politieke bemoeienis, waardoor toezicht toeneemt en slagkracht afneemt. Bij fundamentele verschillen over de maatschappelijke opdracht is een betere governance niet genoeg. Dan zijn integrale afwegingen nodig binnen de bestuurlijke driehoek en de gehele keten.

Lees het hele artikel op de website van de Auditdienst Rijk.

Nieuwe werkwijzen combineren met bureaucratie en verantwoording

Hoe maak je binnen een bureaucratische organisatie ruimte voor vernieuwing? Tijdens de VDNA-conferentie op 17 september verkende gastspreker Maarten Prinsen, manager bij het ministerie van BZK, deze vraag. De boodschap van Maarten: bureaucratie heeft een belangrijke functie, maar de context bepaalt welke manier van werken nodig is.

Maarten plaatste bureaucratie in een historisch perspectief en besprak wetenschappelijke inzichten over de werking ervan. Ook deelde hij bevindingen uit zijn verkenning van praktijkvoorbeelden rond complexe opgaven.

Voor routinematige taken en stabiliteit is bureaucratie zeer nuttig.
Standaardisatie, efficiëntie en controle helpen om het werk te organiseren. Een complexe en veranderlijke context stelt andere eisen. Daar moet ook ruimte zijn voor experimenteren, leren, autonomie en het delegeren van verantwoordelijkheden.

Een grote bureaucratische organisatie is dus niet per definitie onbeweeglijk. Ze moet wel leren haar werkwijze aan te passen aan de opgave en de omstandigheden.

Lees het hele artikel op de website van de Vereniging De Nieuwe Ambtenaar (VDNA).

GOR Rijk planning